አምልኮ ምንድነው?

026 wkg bs ማምለክ

አምልኮ ለእግዚአብሄር ክብር በመለኮት የተፈጠረ ምላሽ ነው ፡፡ እሱ በመለኮታዊ ፍቅር የሚነሳሳ ከመሆኑም በላይ በመለኮቱ ራስን ወደ ፍጥረቱ ከማሳየት ይነሳል ፡፡ አማኙ በስግደት በመንፈስ ቅዱስ መካከለኛ በሆነው በኢየሱስ ክርስቶስ በኩል ከእግዚአብሔር አብ ጋር ወደ መግባባት ይገባል ፡፡ አምልኮ ማለት ደግሞ በሁሉም ነገር በትህትና እና በደስታ ለእግዚአብሄር ቅድሚያ እንሰጣለን ማለት ነው ፡፡ እሱም እንደ ፀሎት ፣ ውዳሴ ፣ አከባበር ፣ ልግስና ፣ ንቁ ምህረት ፣ ንስሃ በመሳሰሉ አመለካከቶች እና ድርጊቶች ይገለጻል (ዮሐንስ 4,23:1 ፤ 4,19 ዮሐንስ 2,5:11 ፤ ፊልጵስዩስ 1: 2,9-10 ፤ 5,18 ጴጥሮስ 20: 3,16-17 ፤ ኤፌሶን 5,8: 11-12,1 ፤ ቆላስይስ 12,28: 13,15-16 ፤ ሮሜ XNUMX: XNUMX-XNUMX ፤ XNUMX ፣ XNUMX ፤ ዕብራውያን XNUMX ፤ XNUMX-XNUMX)።

እግዚአብሔር ክብር እና ምስጋና ይገባዋል

“አምልኮ” የሚለው የእንግሊዝኛ ቃል አንድ ሰው ለአንድ ሰው ያለውን ግምትና አክብሮት እንደሚገልጽ ያመለክታል። እንደ አምልኮ የተተረጎሙ ብዙ የዕብራይስጥ እና የግሪክ ቃላት አሉ ዋናዎቹ ግን አንድ አገልጋይ ለጌታው ያሳየውን የመሰሉ የአገልግሎት እና የግዴታ መሰረታዊ እሳቤን ይይዛሉ ፡፡ በማቴዎስ 4,10 XNUMX ላይ ክርስቶስ ለሰይጣን በሰጠው መልስ ላይ እንደተገለጸው በሁሉም የሕይወታችን አከባቢ እግዚአብሔር ብቻ ጌታ ነው የሚለውን ሀሳብ ይገልጻሉ ፡፡ ለጌታ ለአምላክህ ስገድ እርሱንም ብቻ አምልክ ተብሎ ተጽፎአልና (ማቴዎስ 4,10 ፣ ሉቃስ 4,8 ፣ ዘዳ 5)።

ሌሎች ፅንሰ ሀሳቦች መስዋእትነት ፣ መስገድ ፣ መናዘዝ ፣ ስግደት ፣ መሰጠት ፣ ወዘተ ... ያካትታሉ "መለኮታዊ አምልኮ ዋናው ነገር መስጠት ነው - ለእግዚአብሄር የሚገባውን በመስጠት" (ባራክማን 1981: 417) ፡፡
ክርስቶስ “እውነተኛ አምላኪዎች አብን በመንፈስና በእውነት የሚሰግዱበት ሰዓት ደርሷል” ብሏል። አባትም እንደዚህ ያሉትን አምላኪዎች ይፈልጋልና ፡፡ እግዚአብሔር መንፈስ ነው ፣ የሚሰግዱለትም በመንፈስ እና በእውነት ማምለክ አለባቸው » (ዮሐንስ 4,23 24-XNUMX) ፡፡

ከላይ ያለው አንቀፅ የሚያመለክተው አምልኮ ወደ አብ መሆኑን እና የአማኙ ሕይወት ወሳኝ አካል መሆኑን ነው ፡፡ እግዚአብሔር መንፈስ እንደሆነ ሁሉ አምልኮታችንም አካላዊ ብቻ ሳይሆን ሁለንተናችንንም አቅፎ በእውነት ላይ የተመሠረተ ይሆናል (ልብ ያለው ቃል ኢየሱስ መሆኑን ልብ ይበሉ - ዮሐንስ 1,1.14: 14,6, 17,17 ፤ XNUMX: XNUMX ፤ XNUMX:XNUMX ተመልከቱ)።

መላው የእምነት ሕይወት “ጌታ አምላካችንን በፍጹም ልባችን ፣ በሙሉ ነፍሳችን ፣ በሙሉ አእምሯችን እና በፍጹም ኃይላችን እግዚአብሔርን በመውደድ” ለተከናወነው እርምጃ ምላሽ መስጠት ነው። (ማርቆስ 12,30 XNUMX) ፡፡ እውነተኛ አምልኮ “ነፍሴ ጌታን ከፍ ከፍ ታደርጋለች” የሚለውን የማርያምን ጥልቀት ያሳያል ፡፡ (ሉቃስ 1,46 XNUMX) 

«አምልኮ የቤተክርስቲያን አጠቃላይ ሕይወት ነው ፣ በእርሱ በኩል የአማኞች ህብረት በመንፈስ ቅዱስ ኃይል የጌታችን የኢየሱስ ክርስቶስ አምላክ እና አባት ይሆናል ፣ አሜን (ይሁን!) ይላል » (ጂንኪንስ 2001 229) ፡፡

አንድ ክርስቲያን የሚያደርገው ማንኛውም ነገር ለምስጋና አምልኮ እድል ነው ፡፡ "በቃልም በሥራም የምታደርጉትን ሁሉ በጌታ በኢየሱስ ስም ሁሉንም ነገር አድርጉ በእርሱም ለእግዚአብሔር አብ ምስጋና አቅርቡ" (ቆላስይስ 3,17: 1 ፤ በተጨማሪም 10,31 ቆሮንቶስ XNUMX XNUMX ይመልከቱ) ፡፡

ኢየሱስ ክርስቶስ እና አምልኮ

ከላይ ያለው ክፍል በኢየሱስ ክርስቶስ በኩል እንደምናመሰግን ይጠቅሳል ፡፡ ከ “ኢየሱስ” ጀምሮ “መንፈስ” የሆነው ጌታ (2 ቆሮንቶስ 3,17 XNUMX) ፣ መካከለኛ እና ተሟጋች የሆነው አምልኮታችን በእርሱ በኩል ወደ አብ ይፈሳል ፡፡
አምልኮ እንደ ካህናት ያሉ ሰብዓዊ አስታራቂዎችን አይፈልግም ምክንያቱም የሰው ልጅ በክርስቶስ ሞት ከእግዚአብሔር ጋር ስለ ታረቀ እና በእርሱ በኩል "በአንድ መንፈስ ወደ አብ መግባት አለው" (ኤፌሶን 2,14: 18-XNUMX) ይህ ትምህርት ማርቲን ሉተር “የሁሉም አማኞች ክህነት” የተፀነሰበት የመጀመሪያ ጽሑፍ ነው ፡፡ «... ቤተክርስቲያን በፍፁም አምልኮ ውስጥ የተሳተፈች በመሆኗ እግዚአብሔርን ታመልካለች (leiturgia) ክርስቶስ ለእኛ ስለ እግዚአብሔር ያቀረበው።

ኢየሱስ ክርስቶስ በሕይወቱ ውስጥ አስፈላጊ በሆኑ ክስተቶች ላይ ይሰገድ ነበር ፡፡ ከእንደነዚህ ዓይነቶቹ ዝግጅቶች አንዱ የልደቱ መከበር ነበር (ማቴዎስ 2,11 XNUMX) መላእክት እና እረኞች ሲደሰቱ (ሉቃስ 2,13: 14-20, XNUMX) እና በትንሣኤው (ማቴዎስ 28,9: 17, 24,52 ፣ ሉቃስ XNUMX:XNUMX) በምድራዊ አገልግሎቱ ወቅት እንኳን ሰዎች ለእነሱ ላደረገው አገልግሎት ምላሽ ሰጡ (ማቴዎስ 8,2 ፣ 9,18 ፣ 14,33 ፣ ማርቆስ 5,6 ፣ ወዘተ)። ራእይ 5,20 XNUMX ስለ ክርስቶስ ሲናገር “የታረደው በግ ብቁ ነው” ይላል ፡፡

በብሉይ ኪዳን ውስጥ የጋራ አምልኮ

«የልጆች ልጆች ሥራዎችዎን ያወድሳሉ እናም ታላላቅ ድርጊቶችዎን ያውጃሉ። ስለ እርስዎ ከፍ ያለ ፣ ስለ ግርማ ሞገስዎ ይናገሩ እና ድንቆችዎን ያስቡ። ስለ ታላላቅ ሥራዎችህ ይናገራሉ ስለ ክብርህም ይናገራሉ። ታላቅ ቸርነትህን እና ጽድቅህን ያወድሳሉ » (መዝሙር 145,4: 7-XNUMX)

የጋራ ውዳሴ እና አምልኮ ልማድ ከመጽሐፍ ቅዱስ ወግ ጋር በጥልቀት የተመሠረተ ነው ፡፡
ምንም እንኳን የግለሰብ መስዋእትነት እና አክብሮት እንዲሁም የጣዖት አምልኮ እንቅስቃሴዎች ምሳሌዎች ቢኖሩም ፣ እስራኤል እንደ ሀገር ከመመሥረቷ በፊት የእውነተኛውን አምላክ የጋራ አምልኮ የሚያሳይ ግልጽ ንድፍ አልነበረም ፡፡ ሙሴ እስራኤላውያን ጌታን እንዲያከብሩ ፈርዖንን ለመጠየቅ ለጋራ አምልኮ ጥሪ ከሚያመለክቱ የመጀመሪያ ምልክቶች አንዱ ነው (ዘፍጥረት 2: 5,1)
ወደ ተስፋይቱ ምድር ሲጓዙ ሙሴ እስራኤላውያን በአካል እንዲያከብሯቸው የተወሰኑ የበዓላትን ቀናት አዘዘ ፡፡ እነዚህ በዘፀአት 2 ፣ ዘሌዋውያን 23 እና በሌሎችም ውስጥ ተጠቅሰዋል ፡፡ የእነሱ ትርጉም ከግብፅ የተሰደዱትን መታሰቢያ እና በምድረ በዳ ያጋጠሟቸውን ልምዶች ይመለሳል ፡፡ ለምሳሌ ፣ የእስራኤል ልጆች ከግብፅ ምድር ሲያወጣቸው “እግዚአብሔር የእስራኤልን ልጆች በድንኳኖች እንዲኖር እንዴት እንዳደረገ” ያውቁ ዘንድ የዳስ በዓል የተቋቋመው ፡፡ (ዘፍጥረት 3: 23,43)

የእነዚህ ቅዱስ ስብሰባዎች ምልከታ ለእስራኤላውያን ዝግ ሥነ-ሥርዓታዊ የዘመን አቆጣጠር አለመሆኑን ከቅዱሳት መጻሕፍት እውነታዎች መረዳት ይቻላል ፣ በእስራኤል ታሪክ ውስጥ ተጨማሪ ሁለት ዓመታዊ የበዓላት ቀናት በኋላ ታክለዋል ፡፡ አንደኛው የ Purሪም በዓል ፣ “የደስታና የደስታ ፣ የበዓላት እና የበዓል ቀን” ጊዜ ነበር (አስቴር [ጠፈር] 8,17:5,1 ፣ ዮሐንስ XNUMX XNUMX በተጨማሪም የ Purሪም በዓል ሊያመለክት ይችላል)። ሌላው የመቅደሱ ምረቃ በዓል ነበር ፡፡ እንደ ዕብራይስጥ አቆጣጠር ስምንት ቀናት ያህል ቆየ እና በ 25 ኛው ኪስሌቭ ተጀመረ (ታህሳስ) ፣ እና ቤተመቅደሱ መንጻት እና በ 164 ዓክልበ. በይሁዳ መቃብዮስ በአንጾኪያ ኤipፋንዮስ ላይ ድል የተቀዳጀው በብርሃን ውክልና ነበር ፡፡ በዚያ ቀን በቤተ መቅደሱ ውስጥ “የዓለም ብርሃን” የሆነው ኢየሱስ ራሱ ነበር (ዮሐንስ 1,9 ፤ 9,5 ፤ 10,22-23) ፡፡

የተለያዩ የጾም ቀናትም በተወሰኑ ጊዜያት ታወጁ (ዘካርያስ 8,19 XNUMX) ፣ እና አዲስ ጨረቃዎች ታዩ (Esra [space]] 3,5 ወዘተ) ፡፡ ዕለታዊ እና ሳምንታዊ የህዝብ ሥነ-ሥርዓቶች ፣ ሥርዓቶች እና መስዋዕቶች ነበሩ ፡፡ ሳምንታዊው ሰንበት የታዘዘ "ቅዱስ ስብሰባ" ነበር (ዘሌዋውያን 3 23,3) እና የብሉይ ኪዳን ምልክት (ዘፀአት 2: 31,12-18) በእግዚአብሔር እና በእስራኤላውያን መካከል እንዲሁም ለእረፍት እና ለጥቅማቸው ከእግዚአብሄር የተሰጠ ስጦታ (ዘፍጥረት 2 16,29-30) ከሌዊው ቅዱስ ቀናት ጋር ፣ ሰንበት የብሉይ ኪዳን አካል ተደርጎ ተቆጠረ (ዘፍጥረት 2 34,10-28)

የብሉይ ኪዳን አምልኮን ለማዳበር ቤተ መቅደሱ ሌላው አስፈላጊ ነገር ነበር ፡፡ ከቤተ መቅደሷ ጋር ኢየሩሳሌም አማኞች የተለያዩ የበዓላትን ቀናት ለማክበር የተጓዙበት ማዕከላዊ ስፍራ ሆነች ፡፡ “ያንን ማሰብ እና ልቤን ለራሴ ማፍሰስ እፈልጋለሁ-እንዴት በብዛት እንደመጣሁ ከእነሱ ጋር በደስታ ወደ እግዚአብሔር ቤት ለመጮህ ፡፡
እዚያ በሚያከብሩት ሰዎች መካከል እናመሰግናለን » (መዝሙር 42,4: 1 ፤ በተጨማሪም 23,27Chr 32: 2-8,12 ፣ 13Chr 12,12: 2,5-11 ፣ ዮሐንስ XNUMX:XNUMX ፣ ሥራ XNUMX: XNUMX-XNUMX ፣ ወዘተ) ይመልከቱ።

በአሮጌው ቃል ኪዳን በሕዝብ አምልኮ ውስጥ ሙሉ ተሳትፎ የተከለከለ ነበር ፡፡ በቤተመቅደሱ ግቢ ውስጥ ሴቶች እና ሕፃናት በተለምዶ ወደ ዋናው አምልኮ ቦታ እንዳይገቡ ተከልክለዋል ፡፡ በስውር የተያዙ እና ህጋዊ ያልሆኑ ሰዎች እንዲሁም እንደ ሞዓባውያን ያሉ የተለያዩ ጎሳዎች ወደ “መሰብሰብ” የለባቸውም (ዘዳ 5 23,1-8) ፡፡ የዕብራይስጥን “በጭራሽ” የሚለውን ፅንሰ-ሀሳብ መተንተን አስደሳች ነው ፡፡ በእናቱ በኩል ኢየሱስ የተወለደው ሩት ከሚባል ሞዓባዊት ሴት ነው (ሉቃስ 3,32:1,5 ፣ ማቴዎስ XNUMX: XNUMX)

በአዲስ ኪዳን ውስጥ የጋራ አምልኮ

ከአምልኮ ጋር በተያያዘ በቅድስና ረገድ በብሉይ እና በአዲስ ኪዳን መካከል ልዩ ልዩነቶች አሉ ፡፡ ቀደም ሲል እንደተጠቀሰው በብሉይ ኪዳን የተወሰኑ ቦታዎች ፣ ጊዜያት እና ሰዎች ይበልጥ የተቀደሱ ስለነበሩ ከሌሎች ይልቅ ለአምልኮ ልምዶች የበለጠ ጠቀሜታ ያላቸው ነበሩ ፡፡

በአዲስ ኪዳን ከቅድስና እና ከስግደት አንፃር ከብሉይ ኪዳን ልዩነት ወደ አዲስ ኪዳን መካተት እንሸጋገራለን ፡፡ ከተወሰኑ ቦታዎች እና ሰዎች እስከ ሁሉም ቦታዎች ፣ ጊዜያት እና ሰዎች ፡፡

ለምሳሌ ፣ በኢየሩሳሌም ያለው ማደሪያ እና መቅደሱ “አንድ ሰው ማምለክ ያለበት” የተቀደሱ ስፍራዎች ነበሩ ፡፡ (ዮሐንስ 4,20 XNUMX) ፣ ጳውሎስ በተመደበው የብሉይ ኪዳን ወይም የአይሁድ አምልኮ ስፍራዎች ውስጥ ወንዶች “በሁሉም ስፍራ ቅዱሳን እጆቻቸውን ማንሳት” ብቻ እንደሌለባቸው ያዝዛል ፣ ይህ በቤተመቅደስ ውስጥ ካለው መቅደሱ ጋር ይዛመዳል ፡፡ (1 ጢሞቴዎስ 2,8: 134,2 ፣ መዝሙር XNUMX: XNUMX)

በአዲስ ኪዳን ውስጥ የማህበረሰብ ስብሰባዎች የሚካሄዱት በቤቶች ፣ በከፍተኛ ክፍሎች ውስጥ ፣ በወንዝ ዳርቻዎች ፣ በሐይቆች ዳርቻ ፣ በተራራ ተዳፋት ፣ በትምህርት ቤቶች ወዘተ. (ማርቆስ 16,20 XNUMX) ፡፡ አማኞች መንፈስ ቅዱስ የሚኖርበት መቅደስ ይሆናሉ (1 ቆሮንቶስ 3,15 17-XNUMX) እና መንፈስ ቅዱስ ወደ ስብሰባዎች በሚወስዳቸው ቦታ ሁሉ ይሰበሰባሉ ፡፡

ስለ ብሉይ ኪዳን የተቀደሱ ቀናት እንደ “አንድ ቀን በዓል ፣ አዲስ ጨረቃ ወይም ሰንበት” ያሉ ፣ እነዚህ “የወደፊቱ ጥላ” ን ይወክላሉ ፣ እውነተኛው ክርስቶስ ነው (ቆላስይስ 2,16: 17-XNUMX) ስለዚህ በክርስቶስ ሙላት የተነሳ ልዩ የአምልኮ ጊዜዎች ፅንሰ-ሀሳብ ቀርቷል።

እንደየግለሰብ ፣ ማኅበረሰባዊ እና ባህላዊ ሁኔታዎች የአምልኮ ጊዜዎችን በመምረጥ ረገድ ነፃነት አለ ፡፡ አንድ ሰው ከሌላው ቀን አንድ ቀን ይበልጣል ብሎ ያስባል; ሌላኛው ግን ቀናትን ሁሉ እንደ አንድ ነው የሚቆጥረው ፡፡ ሁሉም ሰው በእሱ አስተያየት እርግጠኛ ነው » (ሮሜ 14,5 XNUMX) በአዲስ ኪዳን ውስጥ ስብሰባዎች በተለያዩ ጊዜያት ይካሄዳሉ ፡፡ በቤተ ክርስቲያን አንድነት በኢየሱስ ባመኑት ሕይወት በመንፈስ ቅዱስ የተገለጠ እንጅ በወጉና በቅዳሴ ቀን አቆጣጠር አይደለም ፡፡

ከሰዎች ጋር በተያያዘ ፣ በብሉይ ኪዳን የእግዚአብሔርን ቅዱስ ሕዝብ የወከሉት የእስራኤል ሕዝብ ብቻ ነው በአዲስ ኪዳን ውስጥ በሁሉም ስፍራ ያሉ ሰዎች ሁሉ የእግዚአብሔር መንፈሳዊ ፣ ቅዱስ ሕዝብ አካል እንዲሆኑ ተጋብዘዋል ፡፡ (1 ጴጥሮስ 2,9: 10-XNUMX)

ከአዲስ ኪዳን የምንማረው ከሌላው የበለጠ ቅዱስ ስፍራ እንደሌለው ፣ ጊዜ ከሌላውም የበለጠ ቅዱስ እንደሌለ እና ከሌላውም የበለጠ ቅዱስ እንደማይሆን ነው ፡፡ እግዚአብሔር “ሰውየውን የማይመለከተው” እንደሆነ እንማራለን (ሥራ 10,34 35-XNUMX) እንዲሁ ጊዜዎችን እና ቦታዎችን አይመለከትም ፡፡

አዲስ ኪዳን የመሰብሰብን አሠራር በንቃት ያበረታታል (ዕብራውያን 10,25 XNUMX)
በሐዋርያቱ ደብዳቤዎች ውስጥ በጉባኤዎች ውስጥ ስለሚሆነው ነገር ብዙ ተጽ isል ፡፡ "ለማነጽ ሁሉም ይከሰት!" (1 ቆሮንቶስ 14,26 XNUMX) ጳውሎስ እና ከዚያ በተጨማሪ “ግን ሁሉ ነገር በክብርና በሥርዓት ይሁን” (1 ቆሮንቶስ 14,40 XNUMX)

የጋራ አምልኮ ዋና ዋና ነገሮች የቃሉ ስብከት ይገኙበታል (ሥራ 20,7 2 ፣ 4,2 ጢሞቴዎስ XNUMX XNUMX) ፣ ምስጋና እና ምስጋና (ቆላስይስ 3,16 2 ፤ 5,18 ተሰሎንቄ XNUMX XNUMX) ፣ ለወንጌል እና ለሌላው ምልጃ (ቆላስይስ 4,2: 4-5,16 ፤ ያዕቆብ XNUMX XNUMX), በወንጌል ሥራ ላይ የመልእክቶች ልውውጥ (ሥራ 14,27 XNUMX) እና በቤተክርስቲያን ውስጥ ላሉት ችግረኞች ስጦታዎች (1 ቆሮንቶስ 16,1: 2-4,15 ፤ ፊልጵስዩስ 17: XNUMX-XNUMX)

ልዩ የአምልኮ ዝግጅቶችም የክርስቶስን የመስዋእትነት መታሰቢያ አካትተዋል ፡፡ ኢየሱስ ከመሞቱ ጥቂት ቀደም ብሎ ፣ የብሉይ ኪዳንን የፋሲካ ሥነ ሥርዓት ሙሉ በሙሉ በመለወጥ የጌታን እራት አቋቋመ ፡፡ ስለ እኛ የተሰበረውን ሰውነቱን ለማመልከት የበግ ግልፅ ሀሳብን ከመጠቀም ይልቅ ለእኛ የተሰበረውን እንጀራ መረጠ ፡፡

በተጨማሪም ፣ የፋሲካ ሥነ ሥርዓት አካል ያልሆነውን ለእኛ የፈሰሰውን ደሙን የሚያመለክተውን የወይን ምልክት አስተዋውቋል ፡፡ የብሉይ ኪዳን ፋሲካን በአዲስ ኪዳን የአምልኮ ልምምድ ተክቷል ፡፡ ከዚህ እንጀራ በምንበላው እና ይህን የወይን ጠጅ በምንጠጣበት ጊዜ ሁሉ ጌታ እስኪመለስ ድረስ እንሞታለን (ማቴዎስ 26,26: 28-1 ፤ 11,26 ቆሮንቶስ XNUMX:XNUMX)

አምልኮ በቃላት እና በቃላት እና በምስጋና ተግባራት እና ለእግዚአብሄር ክብር ብቻ አይደለም ፡፡ እንዲሁም ለሌሎች ያለን አመለካከት ነው ፡፡ ስለዚህ ያለ እርቅ መንፈስ አምልኮን መከታተል ተገቢ አይደለም (ማቴዎስ 5,23: 24-XNUMX)

አምልኮ አካላዊ ፣ አእምሯዊ ፣ ስሜታዊ እና መንፈሳዊ ነው ፡፡ ሕይወታችንን በሙሉ ይመለከታል። እራሳችንን "እንደ ሕያው መስዋእትነት ቅዱስ እና እግዚአብሔርን ደስ የሚያሰኝ" እንሰጣለን ይህም ምክንያታዊ አምልኮታችን ነው (ሮሜ 12,1 XNUMX)

ይበቃል

አምልኮ በአማኙ ሕይወት እና በአማኞች ማህበረሰብ ውስጥ በመሳተፍ የሚገለጠውን የእግዚአብሔርን ክብር እና ክብር ማወጅ ነው ፡፡

በጄምስ ሄንደርሰን